Kullanıcı Adı: Şifre    
   
  veya Üye olun | Şifremi unuttum
  Arama / Gelişmiş Arama  
   
Skip Navigation LinksArşiv (Temmuz 2007) > Panorama
Panorama
Sezer’den yeni vetolar
Ba­şı­na bir şey gel­mez­se şa­yet Tür­ki­ye ko­şar adım se­çim­le­re gi­di­yor. Par­ti­ler bir­bi­ri ar­dı­na va­at­ler­le do­lu se­çim be­yan­na­me­le­ri­ni açık­lı­yor. AKP ha­riç bir­çok par­ti ma­zo­tun 1 YTL ola­ca­ğı id­di­asın­da. Ge­nel baş­kan­lar her gün bir-iki il­de se­çim mi­ting­le­ri dü­zen­le­yip, bir­bir­le­ri­ni aman­sız­ca eleş­tir­me­ye de­vam edi­yor. Se­çim mi­ting­le­ri­nin bir nu­ma­ra­lı gün­dem mad­de­si ise cum­hur­baş­kan­lı­ğı se­çim­le­ri. Fa­kat gö­rü­nen o ki, cum­hur­baş­kan­lı­ğı se­çim­le­ri bir müd­det da­ha bek­le­mek zo­run­da ka­la­cak. Se­zer ta­ra­fın­dan ve­to edi­len, cum­hur­baş­ka­nı­nın halk ta­ra­fın­dan be­şer yıl­lık sü­re­ler için iki kez se­çi­le­bil­me­si, mil­let­ve­ki­li ge­nel se­çim­le­ri­nin 4 yıl­da bir ya­pıl­ma­sı gi­bi ko­nu­la­rı içe­ren Ana­ya­sa’nın Ba­zı Mad­de­le­rin­de De­ği­şik­lik Ya­pıl­ma­sı Hak­kın­da­ki Ka­nun, hü­kü­met ta­ra­fın­dan ay­nen ka­bul edi­le­rek Cum­hur­baş­ka­nı’na ikin­ci kez gön­de­ril­di. Bu kez ve­to yet­ki­si bu­lun­ma­yan Se­zer, Ka­nun’un re­fe­ran­du­ma su­nu­la­ca­ğı­nı ve pa­ke­tin şe­kil yö­nün­den ip­ta­li için Ana­ya­sa Mah­ke­me­si’ne baş­vu­ra­ca­ğı­nı du­yur­du. Se­zer’in re­fe­ran­dum ka­ra­rı­nı bek­le­yen hü­kü­me­tin, ön­ce­den çı­kar­dı­ğı re­fe­ran­dum sü­re­si­ni 120 gün­den 45 gü­ne in­di­ren ka­nun da Se­zer ta­ra­fın­dan ve­to edil­di. Ar­tık se­çim sü­re­ci­ne gi­ril­miş ol­du­ğun­dan bu ka­nu­nun ikin­ci kez Cum­hur­baş­ka­nı’na gön­de­ril­me­si im­kan­sız. Do­la­yı­sıy­la 22 Tem­muz’da tek san­dık gö­rü­nü­yor.

Tavsiye Et
Seçimler yaklaştıkça PKK saldırıları artıyor
Se­çim ta­ri­hi yak­la­şır­ken, PKK’nın gi­de­rek ar­tan sal­dı­rı­la­rı gün­de­me dam­ga­sı­nı vur­du. Bin­göl, Şır­nak, Gü­müş­ha­ne, Tun­ce­li baş­ta ol­mak üze­re Gü­ney­do­ğu Ana­do­lu böl­ge­sin­de son bir ay içe­ri­sin­de PKK, bir­çok ka­ra­ko­la in­ti­har sal­dı­rı­sı dü­zen­le­di; as­ker­le­re yö­ne­lik ma­yın­lı sal­dı­rı­lar ger­çek­leş­tir­di. Bu olay­lar sı­ra­sın­da on­lar­ca as­ker şe­hit ol­du. Ar­tan ey­lem­ler kar­şı­sın­da te­rör­le mü­ca­de­le­de hü­kü­me­tin de des­te­ği­ni alan TSK, sı­nır öte­si ha­re­kat ama­cıy­la böl­ge­ye sevk edi­len bir­lik­ler­le Ku­zey Irak sı­nı­rın­da ka­ra­dan ve ha­va­dan ge­niş kap­sam­lı bir ope­ras­yon ger­çek­leş­tir­di. Yi­ne te­rör­le et­kin mü­ca­de­le et­me ama­cıy­la “nok­ta ope­ras­yon­lar” ya­pa­cak ye­ni tim­ler ku­rul­du. Ay­rı­ca 9 Ha­zi­ran-9 Ey­lül 2007 ta­rih­le­ri ara­sın­da Şır­nak, Si­irt ve Hak­ka­ri il­le­rin­de­ki ba­zı böl­ge­ler “ge­çi­ci gü­ven­lik böl­ge­si” ilan edi­le­rek, böl­ge­ye gi­riş ya­sa­ğı ge­ti­ril­di.
Öte yan­dan ar­tan PKK sal­dı­rı­la­rı­na kar­şı ül­ke ge­ne­lin­de on bin­ler­ce ki­şi­nin ka­tıl­dı­ğı “te­rö­rü te­lin” mi­ting­le­ri dü­zen­le­nir­ken, şe­hit­le­rin ce­na­ze tö­ren­le­rin­de na­hoş olay­lar da ya­şan­dı. Tö­ren­ler sı­ra­sın­da hü­kü­met aley­hin­de si­ya­si içe­rik­li slo­gan­lar atıl­dı. Ca­mi av­lu­la­rın­da şe­hit ce­na­ze­le­ri üze­rin­den si­ya­set ya­pıl­ma­sı ise, baş­ta STK’lar ol­mak üze­re med­ya men­sup­la­rı ve si­ya­si­ler ta­ra­fın­dan tep­kiy­le kar­şı­lan­dı.

Tavsiye Et
Zenginler kulübünden Afrika’ya yardım
Dün­ya­nın en zen­gin 7 ül­ke­siy­le Rus­ya’yı bir ara­ya ge­ti­ren G-8 Zir­ve­si, 6-8 Ha­zi­ran ta­rih­le­ri ara­sın­da Al­man­ya’nın He­ili­gen­damm ken­tin­de ya­pıl­dı. AB’nin dö­nem baş­ka­nı Al­man­ya, ay­nı za­man­da zen­gin­ler ku­lü­bü G-8’e de baş­kan­lık et­ti. Zir­ve ön­ce­si tüm göz­ler, bir ara­ya ge­le­cek olan ABD Baş­ka­nı Bush ve Rus­ya li­de­ri Vla­di­mir Pu­tin’e çev­ril­di. Zi­ra ABD’nin Do­ğu Av­ru­pa ül­ke­le­ri­ne fü­ze üs­le­ri kur­ma pla­nı­na yö­ne­lik sert eleş­ti­ri­le­ri son­ra­sın­da, ABD Baş­ka­nı Ge­or­ge Bush’un Rus­ya’yı de­mok­ra­tik­leş­me­ye da­vet et­me­si iki ül­ke ara­sın­da­ki tan­si­yo­nu iyi­ce yük­selt­miş; So­ğuk Sa­vaş dö­ne­mi­ni arat­ma­ya­cak rest­leş­me­ler ya­şan­mış­tı. Söz ko­nu­su tar­tış­ma­lar ve pro­tes­to gös­te­ri­le­ri göl­ge­sin­de ya­pı­lan zir­ve­de dün­ya eko­no­mi­si, kü­re­sel ısın­ma, Af­ri­ka’ya yar­dım, İran, Or­ta­do­ğu ve Ko­so­va’nın sta­tü­sü ko­nu­la­rı ele alın­dı. Zir­ve so­nun­da ise AIDS ve çe­şit­li has­ta­lık­lar­la mü­ca­de­le için Af­ri­ka’ya 60 mil­yar do­lar yar­dım ya­pıl­ma­sı yö­nün­de ka­rar alın­dı.

Tavsiye Et
Fransa’da yeni kabine işbaşında
Fran­sa’nın çi­çe­ği bur­nun­da Cum­hur­baş­ka­nı Ni­co­las Sar­kozy, Baş­ba­kan Fran­ço­is Fil­lon’un ye­ni hü­kü­met lis­te­si­ni 21 Ha­zi­ran’da onay­la­dı. 8 er­kek ve 7 ka­dın ba­ka­nın bu­lun­du­ğu ye­ni ka­bi­ne ade­ta bir Fran­sa mo­za­iği­ni an­dı­rı­yor. Zi­ra lis­te­de göç­men ba­kan ve müs­te­şar­lar da bu­lu­nu­yor. Baş­ba­kan Fil­lon’un sağ, mer­kez sağ, mer­kez sol ve göç­men­le­rin bir ara­da bu­lun­du­ğu ye­ni hü­kü­me­tte Je­an-Lou­is Bor­lo­o eko­no­mi ba­ka­nı; Ku­zey Af­ri­ka­lı Müs­lü­man ka­dın­la­rın hak­la­rı için ver­di­ği mü­ca­de­ley­le ta­nı­nan Fa­de­la Ama­ra ise kent po­li­ti­ka­la­rın­dan so­rum­lu dev­let müs­te­şa­rı ola­rak atan­dı.
Tür­ki­ye kar­şı­tı Sar­kozy’nin onay­la­dı­ğı ye­ni hü­kü­met, yal­nız Fran­sa’yı de­ğil Tür­ki­ye’yi de ya­kın­dan il­gi­len­di­ri­yor. Zi­ra ka­bi­ne­de­ki ba­kan­la­rın Tür­ki­ye’ye kar­şı tu­tum­la­rı ül­ke­mi­zin AB üye­lik sü­re­ci­ni de et­ki­le­ye­cek. Ye­ni Av­ru­pa iş­le­rin­den so­rum­lu müs­te­şar Je­an-Pi­er­re Jou­yet ve Dı­şiş­le­ri Ba­ka­nı Ber­nard Ko­uch­ner Tür­ki­ye’nin AB üye­li­ği ko­nu­sun­da Sar­kozy’den fark­lı dü­şün­dük­le­ri­ni di­le ge­tir­di­ler. An­cak ye­ni hü­kü­me­tin Tür­ki­ye’nin üye­lik sü­re­ci­ne et­ki­si­ni önü­müz­de­ki dö­nem­de gö­re­ce­ğiz.

Tavsiye Et
“Şeytan Ayetleri”ne sör ünvanı
1989 yı­lın­da Şey­tan Ayet­le­ri ki­ta­bı­nı ya­za­rak İs­lam dün­ya­sın­da in­fia­le ne­den olan Sal­man Rüş­di yi­ne sah­ne­de. Ki­tap­ta İs­lam di­ni­nin te­mel­le­ri­ne sal­dı­ran Rüş­di hak­kın­da dö­ne­min İran li­de­ri Aye­tul­lah Hu­mey­ni ta­ra­fın­dan öl­dü­rül­me­si için fet­va ve­ril­miş­ti. İs­lam ve Ba­tı iliş­ki­le­ri­nin sı­nav ver­di­ği bu zor gün­ler­de, İn­gil­te­re Kra­li­çe­si’nin do­ğum gü­nü se­be­biy­le 15 Ha­zi­ran’da şö­val­ye­lik un­va­nı ve­ri­len­le­rin ara­sın­da Rüş­di’nin de ol­ma­sı za­ten var olan ger­gin­li­ği da­ha da ar­tır­dı. İran İn­gil­te­re’yi pro­tes­to et­mek için İn­gi­liz Bü­yü­kel­çi­si’ni Dı­şiş­le­ri Ba­kan­lı­ğı’na ça­ğı­ra­rak, bü­yü­kel­çi­ye bu ola­yın “kış­kır­tı­cı bir gi­ri­şim” ol­du­ğu­nu, “İn­gil­te­re’nin bu kuş­ku­lu ve öl­çü­süz adı­mı­nın İs­lam’a kar­şı bir ey­lem” ola­rak ka­bul edil­di­ği­ni söy­le­di. İran ay­rı­ca İn­gil­te­re hü­kü­me­tin­den at­tı­ğı adı­mı dü­zelt­me­si­ni is­te­di. Öte yan­dan İran’da­ki İs­lam Şe­hit­le­ri­ni Ko­ru­ma Vak­fı Baş­ka­nı Fu­ruz Re­cai­fer, Hu­mey­ni’nin Rüş­di hak­kın­da ver­di­ği ölüm fet­va­sı­nın ha­len ge­çer­li ol­du­ğu­nu, ye­ri­ne ge­ti­re­ne 150 bin do­lar ve­re­cek­le­ri­ni açık­la­dı.

Tavsiye Et
AB ile müzakerelerde iki başlık açıldı
Son ya­pı­lan AB Zir­ve­si’nde, hem Bir­lik hem de Tür­ki­ye açı­sın­dan önem­li ve bir o ka­dar da il­ginç ge­liş­me­ler ya­şan­dı. 24-26 Ha­zi­ran ta­rih­le­ri ara­sın­da Brük­sel’de ya­pı­lan zir­ve so­nun­da AB, da­ha ön­ce­ki ana­ya­sa met­nin­den çok fark­lı ol­ma­yan “mi­ni bir an­laş­ma” ko­nu­sun­da mu­ta­ba­ka­ta var­dı. Fran­sa ve Hol­lan­da’da red­de­di­len AB Ana­ya­sa­sı’nın ye­ri­ne ge­çe­cek “mi­ni an­laş­ma” met­ni için Tem­muz ayı­nın so­nu­na doğ­ru Hü­kü­met­le­ra­ra­sı Kon­fe­rans dü­zen­le­ne­cek. An­cak ye­ni met­nin mü­za­ke­re­le­ri­ne, aday ül­ke olan Tür­ki­ye’nin da­vet edil­me­ye­ce­ği be­lir­til­di. AB Ana­ya­sa­sı’nı ha­zır­la­yan ku­rul­ta­ya göz­lem­ci sta­tü­süy­le iki yıl bo­yun­ca ka­tıl­mış olan Tür­ki­ye’nin, şim­di mü­za­ke­re­ci sı­fa­tıy­la ka­tı­la­ma­ma­sı ise Tür­ki­ye’nin AB üye­li­ği­ne kar­şı çı­kan Sar­kozy’nin olum­suz et­ki­si­ne bağ­la­nı­yor. Zir­ve so­nun­da “is­ta­tis­tik” ve “ma­li kon­trol” fa­sıl­la­rın­da AB’yle mü­za­ke­re­ler baş­la­tıl­dı. An­cak An­ka­ra, “pa­ra po­li­ti­ka­sı” baş­lı­ğı­nın mü­za­ke­re­le­re açıl­ma­ma­sın­dan do­la­yı ra­hat­sız.

Tavsiye Et
İKÖ-Rusya: Gençlik ve diyalog
İs­lam Kon­fe­ran­sı Ör­gü­tü Genç­lik Fo­ru­mu ile Rus­ya Fe­de­ras­yo­nu Ta­ta­ris­tan Cum­hu­ri­ye­ti genç­lik ör­güt­le­ri tem­sil­ci­le­ri, 6-12 Ha­zi­ran 2007 ta­rih­le­ri ara­sın­da din­le­ra­ra­sı di­ya­log­da çok önem­li bir ye­re sa­hip olan ta­ri­hî Ka­zan şeh­rin­de bir ara­ya gel­di­ler. Din­ler ve kül­tür­ler ara­sın­da kar­şı­lık­lı iş­bir­li­ği ve di­ya­lo­ğun ge­liş­ti­ril­me­si ama­cıy­la ya­pı­lan genç­lik kam­pı, Şu­bat 2007’de üçün­cü­sü ya­pı­lan “Rus­ya-İKÖ: Stra­te­jik Viz­yon Gru­bu” top­lan­tı­sı sı­ra­sın­da, Ta­ta­ris­tan Cum­hur­baş­ka­nı Min­ti­mer Şay­mi­yev ile İs­lam Kon­fe­ran­sı Genç­lik Fo­ru­mu ara­sın­da ka­ra­ra bağ­lan­mış­tı. “İs­lam ve Genç­lik”, “Med­ya­da İs­la­mo­fo­bi­a”, “Vol­ga-Ural Böl­ge­sin­de İs­lam Mi­ra­sı”, “Rus­ya’nın İs­lam Dün­ya­sın­da­ki İma­jı” ve “Sov­yet Son­ra­sı Dö­nem­de Rus­ya’da Din ve Dev­let İliş­ki­le­ri” gi­bi pek çok ko­nu­da tar­tış­ma­la­rın ya­pıl­dı­ğı prog­ram­da, ge­zi ve kül­tü­rel et­kin­lik­le­re de ge­niş yer ve­ril­di. Ta­ta­ris­tan Genç­lik ve Spor Ba­kan­lı­ğı’nda ya­pı­lan ge­niş ka­tı­lım­lı top­lan­tı­da genç­lik ör­güt­le­ri­nin tem­sil­ci­le­ri so­run­la­rı­nı, ta­lep­le­ri­ni ve ge­le­cek­te İs­lam Kon­fe­ran­sı Genç­lik Fo­ru­mu’ndan bek­len­ti­le­ri­ni di­le ge­tir­di­ler.

Tavsiye Et
Senaryolar ve komplolar ülkesi
Tür­ki­ye’yleil­gi­li ge­rek içe­ri­de ge­rek dı­şa­rı­da tu­haf ge­liş­me­ler ya­şan­ma­ya de­vam edi­yor. 12 Ha­zi­ran’da bir ih­ba­rı de­ğer­len­di­ren po­lis, Üm­ra­ni­ye’de bir eve dü­zen­le­di­ği ope­ras­yon­da kü­çük çap­lı bir cep­ha­ne­lik or­ta­ya çı­kar­dı. Baş­la­tı­lan so­ruş­tur­ma kap­sa­mın­da Da­nış­tay sal­dı­rı­sın­da gö­zal­tı­na alı­nıp da­ha son­ra ser­best bı­ra­kı­lan Mu­zaf­fer Te­kin’in is­mi tek­rar gün­de­me gel­di. Te­kin’in sor­gu­sun­dan son­ra ya­kın ar­ka­da­şı emek­li Bin­ba­şı Ze­ke­ri­ya Öz­türk de gö­zal­tı­na alın­dı. Da­nış­tay sal­dı­rı­sı­nın zan­lı­sı Al­pars­lan Ars­lan hak­kın­da ka­ra­rın açık­la­na­ca­ğı gün­le­re rast ge­len bu ge­liş­me­ler ne­de­niy­le mah­ke­me ka­ra­rı­nın er­te­len­di­ği bil­di­ril­di. Mah­ke­me ye­ni ola­yın Da­nış­tay sal­dı­rı­sıy­la bağ­lan­tı­lı ol­du­ğu ih­ti­ma­li üze­rin­de dur­ma­ya baş­la­dı. Mu­zaf­fer Te­kin’in bil­gi­sa­yar­la­rın­da ya­pı­lan araş­tır­ma­lar­da, Te­kin’in çok giz­li dev­let ka­yıt­la­rı­na sa­hip ol­du­ğu, AKP mil­let­ve­kil­le­ri­ni fiş­le­di­ği, ku­ru­la­cak ulu­sal­cı bir re­ji­min ana­ya­sa­sı­nın da­hi ha­zır ol­du­ğu or­ta­ya çık­tı.
İçe­ri­de bu kar­ma­şık olay­lar zin­ci­ri ya­şa­nır­ken, dı­şa­rı­dan ge­len se­nar­yo ha­ber­le­ri gün­de­me bom­ba gi­bi düş­tü. 12 Ha­zi­ran’da Zey­no Ba­ran’ın araş­tır­ma­cı ola­rak ça­lış­tı­ğı ye­ni-mu­ha­fa­za­kâr eği­lim­le­riy­le ta­nı­nan Hud­son Ens­ti­tü­sü’nde, Tür­ki­ye’nin Ku­zey Irak’a mü­da­ha­le et­me­si­nin ge­rek­çe­le­ri üze­ri­ne bir se­nar­yo­nun tar­tı­şıl­dı­ğı or­ta­ya çık­tı. Ha­be­ri ya­pan Mil­li­yet ga­ze­te­si Was­hing­ton mu­ha­bi­ri Ya­se­min Çon­gar’a gö­re, top­lan­tı­ya Tür­ki­ye’nin as­ke­rî ata­şe­si ve Ge­nel­kur­may’a bağ­lı SA­REM yet­ki­li­le­ri de ka­tıl­mış ve top­lan­tı­da Tü­lay Tuğ­cu’nun sui­kas­ta uğ­ra­ma­sı, Tak­sim’de 50 si­vi­lin bom­ba­lı sal­dı­rıy­la öl­dü­rül­me­si gi­bi deh­şet se­nar­yo­la­rı gün­de­me gel­miş. Ko­nuy­la il­gi­li açık­la­ma ya­pan Ge­nel­kur­may, Ya­se­min Çon­gar’ın ha­be­ri­ni ya­lan­la­ya­rak, bu tür haberlerin maksatlı yayımlandığını ileri sürdü.

Tavsiye Et
Filistin ikiye bölündü
Or­ta­do­ğu ha­ri­ta­sı­nı de­ğiş­ti­re­rek böl­ge­yi kao­sa sü­rük­le­yen Al­tı Gün Sa­va­şı’nın 40. yıl­dö­nü­mün­de Fi­lis­tin, bel­ki de ta­ri­hi­nin en zor gün­le­ri­ni ya­şı­yor. Ül­ke­de se­çim­ler­le yö­ne­ti­me ge­len Ha­mas hü­kü­me­ti­ni de­vir­mek için ça­ba har­ca­yan baş­ta İs­ra­il ve ABD ol­mak üze­re Ba­tı dün­ya­sı, is­te­di­ği so­nu­ca yak­laş­mış gö­rü­nü­yor. Ma­yıs so­nu iti­ba­riy­le İs­ra­il or­du­su­nun Fi­lis­tin­li­le­re kar­şı sal­dı­rı­la­rı da­ha bit­me­den, Ha­mas ile el-Fe­tih men­sup­la­rı ara­sın­da çok sa­yı­da Fi­lis­tin­li­nin ha­ya­tı­nı kay­bet­ti­ği iç ça­tış­ma­lar ya­şan­dı. Bu­nun üze­ri­ne Fi­lis­tin Dev­let Baş­ka­nı Mah­mud Ab­bas, Ha­mas­lı Baş­ba­kan İs­ma­il Ha­ni­ye’yi gö­rev­den ala­rak, Ba­tı Şe­ri­a ve Gaz­ze Şe­ri­di’nde 14 Ha­zi­ran’da ola­ğa­nüs­tü hal ilan et­ti. Bu­nun üze­ri­ne Ha­mas yan­lı­la­rı Gaz­ze’yi ele ge­çi­rir­ken; el-Fe­tih yan­lı­la­rı Ba­tı Şe­ri­a böl­ge­si­ne hâ­kim ol­du. İs­ra­il ve ABD’nin des­te­ği­ni ar­ka­sı­na alan Fi­lis­tin li­de­ri Ab­bas, Ha­mas’la ip­le­ri ta­ma­men ko­par­dı. Ha­mas’ı “kan­lı te­rö­rist­ler” ola­rak ni­te­len­di­ren Ab­bas, Ra­mal­lah mer­kez­li ye­ni bir hü­kü­met kur­du. İlk ic­ra­at ola­rak Ha­mas’ın si­lah­lı grup­la­rı­nı ‘ya­sa­dı­şı’ ilan eden ye­ni hü­kü­met, “ön­ce­lik­le­ri­nin ulus­la­ra­ra­sı am­bar­go­ya son ver­mek ol­du­ğu­nu” söy­le­di. İs­ra­il Baş­ba­ka­nı Ehud Ol­mert, Ha­mas’ın için­de bu­lun­ma­dı­ğı bir Fi­lis­tin hü­kü­me­tiy­le ba­rış gö­rüş­me­le­ri­ne ye­şil ışık yak­tı bi­le. Hat­ta Ab­bas’a des­te­ği­ni sür­dü­ren İs­ra­il, Ha­mas’ın ik­ti­da­ra ge­li­şi­nin ar­dın­dan don­dur­du­ğu ver­gi ge­lir­le­ri­ni ser­best bı­rak­tı. Ge­çi­ci hü­kü­met ABD ve İs­ra­il’in des­te­ği­ni al­mış gö­rü­nü­yor. Çift baş­lı yö­ne­tim­le ha­yat­la­rı­nı sür­dür­me­ye gay­ret eden Fi­lis­tin­li­le­rin ge­le­ce­ğe da­ir kay­gı­la­rı ise had saf­ha­da.

Tavsiye Et